ฤทธิไกร ชัยนาม: ปีนักษัตร

ปีนักษัตร (ออกเสียง นัก-สัด) เป็นปีตามปฏิทินสุริยคติไทย โดยการนับรอบละ 12 ปี อันเป็นคติการนับปีที่นิยมใช้กันแพร่หลายในภูมิภาคเอเชีย ทั้งชาวไทย จีน และเวียดนาม เป็นต้น ปีนักษัตร 12 ปีนั้น มีดังนี้

ชวด ฉลู ขาล เถาะ มะโรง มะเส็ง มะเมีย มะแม วอก ระกา จอ และ กุน โดยเริ่มต้นนับที่ปีชวด

[แก้] สัตว์ประจำปีนักษัตร

ปีนักษัตรจะมีสัตว์ประจำปี (อันเป็นความหมายของชื่อปีนั้น ๆ นั่นเอง) สัตว์ประจำปีนักษัตรที่นิยมใช้ในหมู่ชาวไทย มีดังนี้

ปี	ชวด	ฉลู	ขาล	เถาะ	มะโรง	มะเส็ง	มะเมีย	มะแม	วอก	ระกา	จอ	กุน
สัตว์	หนู	วัว	เสือ	กระต่าย	งูใหญ่	งูเล็ก	ม้า	แพะ	ลิง	ไก่	สุนัข	สุกร

สำหรับปีกุนนั้น บางชาติใช้ช้างแทนสุกร ^{[ต้องการอ้างอิง]}
สำหรับปีเถาะนั้น บางชาติใช้แมวแทนกระต่าย เช่นเวียดนาม ^{[ต้องการอ้างอิง]}
สำหรับปีมะโรง บางชาติใช้มังกรหรือพญานาคแทนงูใหญ่ ^{[ต้องการอ้างอิง]}
สำหรับปีมะแมนั้น บางชาติใช้แกะแทนแพะ เช่น ญี่ปุ่น ^{[ต้องการอ้างอิง]}

[แก้] ปีนักษัตรในภาษาต่างๆ

อักษรจีน	ภาษาจีนกลาง	ภาษาจีนฮากกา^[1]	ภาษาจีนฮากกา^[2]	ชื่อนักษัตร	ภาษาไทย	ภาษาบาลี	ภาษาไทยวน	ภาษาไทลื้อ	ภาษาไทใหญ่	ภาษาเวียดนาม
鼠	สู่ (shu3)	ฉู่	ชู่	ชวด	หนู	มุสิก	ใจ้	ใจ้	เจ้อ-อี	Tí ตี๊
牛	หนิว (niu2)	แหง่ว	แหงว	ฉลู	วัว	อุสุภ, อุสภ	เป้า	เป้า	เป้า	Sửu สือ-ว
虎	หู่ (hu3)	ฝู่	ฟู่	ขาล	เสือ	พยาฆร, พยัฆะ, วยาฆร, พยคฆ	ยี	ยี	ยี	Dần เหยิ่น
兔	ทู่ (tu4)	ถู้	ถู้	เถาะ	กระต่าย	สะสะ, สัศ	เม้า	เหม้า	เหม้า	Mạo หม่าว
龍/龙	หลง (long2)	หลุง	หลุง/ลยุ๋ง	มะโรง	งูใหญ่	มังกร, นาค, สงกา	สี	สี	สี	Thìn ถิ่น
蛇	เสอ (she2)	สา	สา	มะเส็ง	งูเล็ก	สัป, สปปก	ใส้	ใส้	เส้อ-อื	Tị ติ
馬/马	หม่า (ma3)	มา	มา	มะเมีย	ม้า	ดุรงค, อัสส, อัสดร	สง้า	สะงะ	สีงะ	Ngọ หง่อ
羊	หยาง (yang2)	หยอง	หยอง	มะแม	แพะ	เอฬกะ, อัชฉะ	เม็ด	เม็ด	โมด	Mùi หมุ่ย
猴	โหว (hou2)	แห็ว	แห็ว	วอก	ลิง	มกฏะ, กปิ	สัน	แสน	สัน	Thân เทิน
雞/鸡	จี (ji1)	แก/ไก	แก	ระกา	ไก่	กุกกุฎ, กุกกุฏ	เล้า	เล้า	เฮ้า	Dậu เหย่า
狗	โก่ว (gou3)	แกว	แก้ว	จอ	หมา	โสณ, สุนัข	เส็ด	เส็ด	เม็ด	Tuất ต๊วด
豬/猪	จู (zhu1)	จู	จู	กุน	หมู	สุกร, วราห, กุญชร	ใก๊	ใก๊	เก้อ-อื	Hợi เห่ย

^ คำอ่านเป็นภาษาฮากกา(จีนแคะ) สำเนียง ฉิมฮาก(แคะลึก) จาก hakkapeople.com [1]
^ คำอ่านเป็นภาษาฮากกา(จีนแคะ) สำเนียง ปันซันขัก(แคะตื้น) จาก hakkapeople.com [2]

หมายเหตุ ภาษาจีนฮากกกา หรือที่คนไทยรู้จักในนามภาษาจีนแคะ ซึ่งถือว่าเป็นฟอตซิลของภาษาจีน หรือชาวฮั่น และเป็น 1 ใน 5 ภาษาถิ่นของจีน ที่ยังมีใช้ถึงปัจจุบัน

ชาวไทยนิยมนับปีด้วยปีนักษัตรมาช้านาน แต่เนื่องจากปีนักษัตรมีรอบเพียง 12 ปี ซึ่งสั้นเกินไป จึงมักจะใช้เลขท้ายปีจุลศักราชมาประกอบด้วย (อ่านเพิ่มเติม ที่ ปฏิทินสุริยคติไทย)
การนับปีนักษัตรแบบจีนมักใช้ แผนภูมิสวรรค์ ได้แก่ 子 , 丑 , 寅 , 卯 , 辰 , 巳 , 午 , 未 , 申 , 酉 , 戌 , 亥 และภาคปฐพี ได้แก่ 甲 , 乙 , 丙 , 丁 , 戊 , 己 , 庚 , 辛 , 壬 , 癸 กำกับ ซึ่งมีรอบ 12 ปีเท่ากัน เขียนเป็น 子鼠, 丑牛, 寅虎 ฯลฯ เพื่อแยกออกจากความหมายของสัตว์ทั่วไป อาทิ 鼠 หมายถึง หนู เป็นต้น

[ซ่อน]

ด • พ • ก

ปีนักษัตร